Giếng Loan với làn nước ngọc trong vắt bốn mùa, mắt rồng phong thủy nuôi dưỡng mạch thiêng đất mẹ. (Hình ảnh chỉ mang tính chất minh họa.)

Trong quần thể di tích Quốc gia Đền Mẫu Âu Cơ tại xã Hiền Lương, huyện Hạ Hòa, tỉnh Phú Thọ, bên cạnh ngôi đền cổ kính ngự dưới tán cây đa cổ thụ, hai giếng ngọc tự nhiên mang tên Giếng Loan và Giếng Phượng chính là tuyệt tác phong thủy của thiên nhiên ban tặng. Nghi thức lễ giếng loan giếng phượng đền mẫu là một nét sinh hoạt văn hóa tinh thần thiêng liêng, hướng con người về với nguồn nước trong sạch nuôi dưỡng sự sống.

1. Huyền Tích Và Ý Nghĩa Phong Thủy Của Cặp Giếng Ngọc Hiền Lương

Theo địa bạ và truyền ngôn của các bậc cao niên làng Hiền Lương, Đền Mẫu Âu Cơ được tọa lạc trên thế đất “Phượng hoàng hàm thư” (chim phượng hoàng ngậm thư). Giếng Loan nằm bên tả (trái) và Giếng Phượng nằm bên hữu (phải) án ngữ phía trước đền chính:

• Long Phượng trình tường: “Loan” và “Phượng” là biểu tượng cao quý của sự hòa hợp âm dương, nghĩa vợ chồng sắt son keo sơn và sự kết tinh linh khí đất trời – nhắc nhớ về mối duyên kỳ ngộ giữa Lạc Long Quân và Âu Cơ buổi sơ khai dựng nước.
• Mắt rồng tụ thủy: Về mặt địa lý phong thủy, nước là tài lộc, là cội nguồn của mọi sinh sôi. Đền có hai mắt giếng tự nhiên tụ thủy quanh năm giúp khí thiêng quần tụ, xóm làng trù phú, hoa trái mùa màng bội thu.
• Nước dùng trong nghi lễ: Xưa kia, mỗi dịp hội tế mùng 7 tháng Giêng, ban tế tự đều làm lễ xin rước nước từ Giếng Loan hoặc Giếng Phượng về làm nước bao sái đồ tự khí và dâng chén nước tinh khiết lên ban thờ Quốc Mẫu.

Giếng Phượng được kè đá kiên cố, gìn giữ vẻ đẹp cổ kính giữa khuôn viên xanh mát. (Hình ảnh chỉ mang tính chất minh họa.)

2. Cách Sắm Lễ Và Nghi Thức Thắp Hương Tại Giếng Loan, Giếng Phượng

Tại khu vực hai giếng, ban quản lý di tích đã bố trí bàn đặt lễ và bát hương đá trang nghiêm. Theo cẩm nang sắm lễ Đền Mẫu Âu Cơ, lễ vật dâng tại đây rất giản đơn:

3. Những Quy Tắc Bảo Vệ Môi Trường Và Nguồn Nước Di Tích

Thực hiện chỉ đạo của Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Phú Thọ về xây dựng nếp sống văn minh tại các khu di tích lịch sử, du khách cần nghiêm túc tuân thủ:

• Tuyệt đối không thả tiền lẻ xuống giếng: Tục thả tiền xu hoặc tiền giấy xuống lòng giếng với mong muốn “cầu may” là hành vi sai lệch, gây ô nhiễm nghiêm trọng nguồn nước ngầm và làm mất mỹ quan cảnh quan di sản.
• Không tự ý múc nước hoặc thả vật lạ: Thành giếng có lan can bảo vệ kiên cố. Quý khách tuyệt đối không trèo leo qua lan can, không vứt rác, vỏ bánh kẹo hay đồ thừa xuống lòng giếng.
• Rửa tay rửa mặt thanh tịnh: Nếu ban quản lý có đặt bình nước múc sẵn phục vụ du khách bao sái mặt mũi, hãy sử dụng một cách tiết kiệm, giữ gìn vệ sinh chung nơi công cộng.

4. Câu Hỏi Thường Gặp Khi Thăm Giếng Loan Giếng Phượng (FAQ)

Nên ra thắp hương Giếng Loan và Giếng Phượng vào thời điểm nào?

Sau khi đã hoàn tất lễ dâng tại Ban Tiền Tế, Chính điện và Tả Mạc, Hữu Mạc, du khách thả bộ ra khuôn viên trước đền để thắp hương tại Cây Đa cổ thụ rồi lần lượt ghé thăm Giếng Loan và Giếng Phượng.

Có được xin nước giếng mang về nhà không?

Để đảm bảo an toàn vệ sinh và trật tự chung, du khách không nên tự ý dùng xô chậu múc nước. Thay vào đó, quý khách có thể dâng các chai nước khoáng thiên nhiên nguyên niêm phong lên ban thờ Mẫu rồi xin hạ lễ mang về thụ lộc theo bài hướng dẫn nước suối trà sen dâng Mẫu.

Giếng Loan và Giếng Phượng giếng nào lớn hơn?

Cả hai giếng có kích thước tương đồng và được kè đá hình bán nguyệt rất hài hòa. Mỗi giếng mang một vẻ đẹp tĩnh lặng riêng, soi bóng rặng tre xanh và bầu trời vùng đất trung du Hiền Lương.

Lời Kết

Ngắm nhìn làn nước biếc xanh nơi Giếng Loan, Giếng Phượng Đền Mẫu Âu Cơ giúp lòng người trút bỏ muộn phiền, tĩnh tâm cảm nhận mạch nguồn sống bất tận của cha ông từ thuở hồng hoang dựng nước. Giữ cho nguồn nước luôn trong, giữ cho tâm hồn luôn sáng chính là nét đẹp ứng xử thiêng liêng nhất của mỗi người con đất Việt.