theo Luật Nhà ở, khoản phí bảo trì 2% dùng để duy tu tòa nhà. Tuy nhiên, tại nhiều nơi, số tiền hàng trăm tỷ đồng lại châm ngòi cho tranh chấp. Mâu thuẫn giữa cư dân, ban quản trị và chủ đầu tư kéo dài dai dẳng.
Tóm tắt nhanh:
- Thực trạng tranh chấp: theo phản ánh, mâu thuẫn về quỹ bảo trì 2% bùng phát ở nhiều nơi. Tình trạng chậm bàn giao kinh phí diễn ra phổ biến.
- Điểm nóng sai phạm: Kết luận kiểm tra tại chung cư The Sun Avenue chỉ ra 4 nhóm vi phạm lớn liên quan đến quỹ bảo trì trên 100 tỷ đồng. các vụ án tại chung cư Golden Mansion và Miếu Nổi dẫn tới khởi tố, bắt giam cựu thành viên ban quản trị.
- Nguồn thu lớn: theo ghi nhận, ngoài quỹ bảo trì 2%, tòa nhà còn có tiền quảng cáo và bãi xe. Dòng tiền này khiến một số cá nhân tìm cách trục lợi.
- Kẽ hở giám sát tài chính: Ban quản trị thiếu nghiệp vụ kế toán, thiếu kiểm toán độc lập và cơ chế chế tài chưa đủ sức răn đe dẫn đến việc lạm quyền chi tiêu.
- Quy định siết chặt mới: Luật Nhà ở 2023 yêu cầu bắt buộc mở tài khoản tiền gửi có kỳ hạn tại ngân hàng thương mại, sao kê công khai và tăng cường kiểm tra định kỳ của chính quyền địa phương.

Theo Báo Thanh Niên: hàng loạt vụ việc sai phạm quỹ bảo trì phanh phui
Theo Báo Thanh Niên, tranh chấp chung cư đã xuất hiện các vụ án hình sự. Quỹ bảo trì cùng các nguồn thu tiện ích trở thành nơi một số cá nhân tìm cách trục lợi.
Mới đây, UBND phường Bình Trưng kết luận kiểm tra chung cư The Sun Avenue. Cơ quan quản lý chỉ ra 4 nhóm vi phạm lớn:
- Chậm tiếp nhận và bàn giao quỹ bảo trì hơn 100 tỷ đồng.
- Tự ý đem tiền gửi tiết kiệm ngân hàng khi chưa họp cư dân.
- Chi bảo dưỡng kỹ thuật nhưng thiếu hóa đơn, chứng từ hợp lệ.
- Chậm sửa chữa thiết hư hỏng, ảnh hưởng an toàn cư dân.
Những vụ án hình sự liên quan đến lạm dụng tín nhiệm và tham ô tài sản
Tại chung cư Golden Mansion, tháng 4/2025, công an khởi tố ông L. Cựu trưởng ban quản trị này bắt vì hành vi lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản.
Tại chung cư Miếu Nổi, cựu trưởng và phó ban quản trị cũng đề nghị truy tố. Các cá nhân này nâng khống chi phí thay thang máy để chiếm đoạt tiền quỹ.
Theo Báo Thanh Niên: nguyên nhân gốc rễ kẽ hở pháp lý và dòng tiền ngoài quỹ bảo trì
theo ông Lê Hoàng Châu, nguyên nhân đến từ lỗ hổng quản lý tài chính. Ban quản trị hoạt động tương tự hội đồng quản trị nhưng thiếu chuyên môn kế toán. Ban quản trị chung cư hoạt động theo mô hình hội đồng quản trị của công ty cổ phần hoặc mô hình chủ nhiệm hợp tác xã. Nhưng hầu hết các thành viên lại không có trình độ chuyên môn về tài chính, kế toán hoặc quản trị tòa nhà.
Một số người tìm cách vào ban quản trị để nắm tài chính. Họ mua căn hộ nhỏ hoặc gom phiếu ủy quyền để lấy đa số phiếu bầu.
Các nguồn thu béo bở khác tại tòa nhà chung cư
theo đại diện HoREA, ngoài phí bảo trì 2%, tòa nhà còn có các nguồn thu lớn mỗi tháng:
- Cho thuê hạ tầng viễn thông: Phí đặt các trạm thu phát sóng di động (BTS) trên nóc tòa nhà của các nhà mạng viễn thông.
- Quảng cáo thương mại: Phí lắp đặt màn hình LCD quảng cáo bên trong và sảnh thang máy, biển bảng quảng cáo ngoài trời.
- Dịch vụ khai thác tiện ích: Doanh thu từ bãi trông giữ xe ô tô, xe máy, cho thuê ki-ốt mặt bằng thương mại khu sinh hoạt chung.
Dòng tiền này lên tới hàng tỷ đồng mỗi năm. Thiếu kiểm toán độc lập, tiền dễ bòn rút và gây mâu thuẫn nội bộ kéo dài.
Theo Báo Thanh Niên: quy định mới của Luật Nhà ở 2023 nhằm siết chặt quản lý
theo ông Nguyễn Tiến Dũng, Luật Nhà ở 2023 đã siết chặt quản lý quỹ bảo trì:
- Tài khoản ngân hàng độc lập: Bắt buộc chủ đầu tư và ban quản trị phải mở tài khoản tiền gửi có kỳ hạn cho kinh phí bảo trì tại tổ chức tín dụng đang hoạt động hợp pháp tại Việt Nam. Tên tài khoản phải ghi rõ là tài khoản kinh phí bảo trì phần sở hữu chung của nhà chung cư.
- Minh bạch sao kê tài chính: Ban quản trị có trách nhiệm công khai sao kê tài khoản ngân hàng định kỳ hàng quý cho toàn thể cư dân giám sát. mọi khoản chi bảo trì lớn đều phải thông qua kế hoạch bảo trì Hội nghị nhà chung cư phê duyệt.
- Tăng cường chế tài xử phạt: Cơ quan quản lý nhà nước cấp quận/huyện có quyền thanh tra, kiểm tra đột xuất và cưỡng chế thu hồi nếu phát hiện dấu hiệu chiếm dụng hoặc bàn giao chậm trễ.
Theo Báo Thanh Niên: bối cảnh quản trị đô thị và tác động đa chiều
Bối cảnh đô thị hóa và xu hướng ở nhà chung cư
Tại các đô thị lớn như Hà Nội và TP.HCM, chung cư đang là giải pháp nhà ở chủ đạo đáp ứng nhu cầu an cư của hàng triệu gia đình. Tuy nhiên, sự phát triển nhanh chóng của các tòa nhà cao tầng chưa đi đôi với sự hoàn thiện của văn hóa pháp lý và kỹ năng quản trị tài sản cộng đồng. Điều này dẫn đến những xung đột kéo dài làm suy giảm chất lượng sống.
Ai chịu tác động trực tiếp từ những bất cập này?
Xung đột quỹ bảo trì ảnh hưởng xấu đến các bên:
- Cư dân sinh sống: Hàng ngày phải chịu áp lực từ các cuộc tranh cãi, tin nhắn khiếu nại. công trình không bảo dưỡng kịp thời khiến thang máy, hệ thống PCCC hỏng hóc, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn nghiêm trọng.
- Giá trị tài sản căn hộ: Những chung cư liên tục xảy ra tranh chấp, khiếu kiện trên các phương tiện truyền thông thường sụt giảm tính thanh khoản và mất giá so với mặt bằng chung.
- Chủ đầu tư uy tín: Chịu ảnh hưởng xấu về hình ảnh thương hiệu nếu dự án mang nhãn tranh chấp dù lỗi thuộc về ban quản trị cư dân.
Góc nhìn Đất Nền Miền Bắc: Quyền tự quyết tài sản và giá trị trường tồn
Thực trạng tranh chấp quỹ bảo trì và mâu thuẫn sở hữu chung – riêng tại các khu chung cư là góc nhìn thực tế thực tế cho người mua nhà và giới đầu tư. Việc sở hữu một căn hộ chung cư đồng nghĩa với việc bạn phải chia sẻ không gian, quyền quyết định và rủi ro quản lý tài chính với hàng trăm, hàng nghìn chủ sở hữu khác.
Đây chính là lý do giải thích vì sao tại thị trường miền Bắc, phân khúc đất nền và nhà ở thấp tầng gắn liền quyền sử dụng đất luôn giữ vị thế trọng điểm về tính lâu dài. Khi sở hữu đất nền có sổ đỏ riêng, gia chủ nắm quyền tự quyết tài sản. Họ tự chủ chi phí bảo dưỡng mà không lo rủi ro tranh chấp. Quý độc giả có thể tra cứu thêm các phân tích chuyên sâu về thị trường tại tin tức bất động sản miền Bắc.
Nguồn tham khảo: Loạt bài điều tra về quỹ bảo trì nhà chung cư đăng tải trên Báo Thanh Niên. Chi tiết bạn đọc theo dõi tại Quỹ bảo trì: Nguồn cơn xung đột ở chung cư – Báo Thanh Niên.