TP.HCM đề xuất tăng mức bồi thường, hỗ trợ đất giấy tay và đất vi phạm: Tỷ lệ chi trả tối đa 100% và cơ chế tháo gỡ điểm nghẽn mặt bằng

Sở Tài nguyên và Môi trường TP.HCM vừa hoàn thiện dự thảo nghị quyết trình Hội đồng nhân dân thành phố về chính sách bồi thường, hỗ trợ giải phóng mặt bằng. Đề xuất mở ra cơ chế đột phá nhằm tháo gỡ quyền lợi cho hàng vạn trường hợp mua bán nhà đất bằng giấy tay và đất vi phạm lịch sử.

Quy định bồi thường và hỗ trợ đất mua bán giấy tay theo Báo Thanh Niên

Theo Báo Thanh Niên, chính sách này tập trung xử lý tồn tại kéo dài về đất đai tại các khu vực đô thị hóa tự phát. Dự thảo do Sở Tài nguyên và Môi trường TP.HCM tham mưu xây dựng. Mục tiêu chính là khơi thông các dự án hạ tầng lớn đang ách tắc khâu bồi thường.

Người đang trực tiếp sử dụng nhà đất nhận chuyển nhượng hoặc tặng cho bằng giấy tay từ sau ngày 1/7/2014 đến trước ngày 1/8/2024 nằm trong diện xem xét. Người dân nhận số tiền hỗ trợ tương đương mức bồi thường hoặc hỗ trợ về đất. Tổng mức chi trả không vượt quá quyền lợi của chủ sử dụng ban đầu. Quy định cũng bảo đảm không tính trùng lặp trên cùng diện tích đất thu hồi.

Trường hợp thửa đất gốc đã có sổ hồng, người mua giấy tay hưởng trọn vẹn giá trị bồi thường tương đương chủ cũ.

Khung tỷ lệ hỗ trợ cụ thể đối với đất chưa cấp sổ theo Báo Thanh Niên

Theo Báo Thanh Niên, đối với trường hợp đất chưa có sổ nhưng sử dụng ổn định và không tranh chấp, dự thảo phân định tỷ lệ hỗ trợ đất phi nông nghiệp rất chi tiết:

• Sử dụng trước ngày 15/10/1993: Căn cứ quy định của Sở, người dân nhận tỷ lệ bồi thường 100% giá trị đất.
• Từ ngày 15/10/1993 đến trước ngày 1/7/2004: theo dự thảo của Sở, mức bồi thường đạt tỷ lệ 80%.
• Từ ngày 1/7/2004 đến trước ngày 1/7/2014: Theo đề xuất của Sở, mức bồi thường đạt tỷ lệ 60%.
• Từ ngày 1/7/2014 đến trước ngày 1/8/2024: Theo quy định của Sở, người sử dụng đất nhận hỗ trợ tỷ lệ 40%.

Chính sách cho đất vi phạm pháp luật và ven sông kênh rạch

Theo Báo Thanh Niên, dự thảo đưa ra khung hỗ trợ riêng cho đất có vi phạm hoặc lấn chiếm sông kênh rạch. theo Báo Thanh Niên, bốn mốc thời gian trên lần lượt nhận tỷ lệ hỗ trợ là 70%, 56%, 42% và 28%. Đây là giải pháp giải quyết dứt điểm các khu nhà lụp xụp ven rạch.

Theo dự thảo của Sở, đất nông nghiệp thu hồi nhận hỗ trợ 100% giá đất nông nghiệp nếu không vi phạm pháp luật. Theo đề xuất của Sở, trường hợp đất nông nghiệp có vi phạm thì tỷ lệ hỗ trợ ấn định ở mức 70%.

Hỗ trợ công trình xây dựng và tiền thưởng bàn giao mặt bằng theo Báo Thanh Niên

Theo Báo Thanh Niên, các công trình xây dựng trên đất cũng nhận cơ chế đền bù linh hoạt. Theo báo cáo, nhà ở và công trình xây dựng không phép hoặc sai phép trước ngày 1/8/2024 nhận hỗ trợ từ 50% đến 100% giá trị xây mới. Mức hỗ trợ cụ thể căn cứ vào thời điểm xây dựng và hiện trạng sử dụng thực tế.

theo chính sách của Sở tại dự án đặc thù, người dân nhận thêm 10% tiền đất. Theo đề xuất của Sở, thành phố bổ sung mức thưởng 10% cho các hộ gia đình bàn giao mặt bằng sớm.

Để hoàn tất thủ tục nhận tiền, người dân phải nộp bản cam kết nguồn gốc và quá trình giao dịch. UBND cấp xã có trách nhiệm xác nhận đất sử dụng ổn định và không phát sinh tranh chấp.

Quý độc giả có thể cập nhật thêm thông tin quy hoạch và chính sách tại Danh mục tin tức Đất Nền Miền Bắc.

Đánh giá từ các chuyên gia pháp lý và bất động sản

Theo Báo Thanh Niên, TS Đỗ Thị Loan, nguyên Phó chủ tịch HoREA, nhận định đề xuất của Sở Tài nguyên và Môi trường mở ra hướng xử lý nhân văn cho tồn tại kéo dài. Chính sách mới gắn quyền lợi di dời với tiến độ đầu tư công. Việc này giúp tạo nền tảng đồng thuận lớn trong nhân dân.

Luật sư Trương Anh Tú cho rằng cơ quan chức năng cần phân định rõ bản chất từng hồ sơ. Từng khoản tiền bồi thường hay hỗ trợ phải xác định đúng căn cứ thực tế của người nhận tiền. Nếu hồ sơ có tranh chấp, tiền bồi thường cần chuyển vào tài khoản tạm giữ để chờ phán quyết.

Ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch HoREA, đề xuất thành phố cần hài hòa phương án bồi thường. theo ông Lê Hoàng Châu, người mua giấy tay trên đất có sổ cũ xứng đáng hưởng mức 100%. Với nhà đất ven sông kênh rạch hình thành từ lâu, chính sách cần bảo đảm tính thấu tình đạt lý nhằm ổn định đời sống nhân dân.

Góc nhìn chuyên sâu từ Đất Nền Miền Bắc

Đề xuất tăng bồi thường nhà đất giấy tay tại TP.HCM là bước đi dũng cảm và thực tế. Cơ chế này hiện thực hóa tinh thần lấy người dân làm trung tâm của Luật Đất đai 2024. Việc hỗ trợ cả đất vi phạm lịch sử và nhà không phép giúp tháo gỡ điểm nghẽn mặt bằng kéo dài nhiều năm.

Tại thị trường miền Bắc, các địa phương như Hà Nội, Bắc Ninh hay Thái Nguyên cũng đối mặt áp lực giải phóng mặt bằng rất lớn. Khi thu hồi đất làm khu công nghiệp và hạ tầng, nhiều thửa đất nông nghiệp và đất xen kẹt cũng vướng mua bán giấy tay. Khung hỗ trợ phân tầng theo thời gian của TP.HCM mang lại bài học kinh nghiệm sâu sắc. Cách làm này vừa giữ vững kỷ cương pháp luật, vừa bảo đảm sinh kế an cư bền vững cho người dân bị thu hồi đất.